ทะเบียนสินทรัพย์ — สิ่งที่ทุก SME ต้องมี (อายุการใช้งานตาม TFRS + กฎหมายภาษี)
Accounting
เริ่มต้นธุรกิจ ซื้อคอมพิวเตอร์มา 1 เครื่อง รถยนต์ 1 คัน เครื่องจักร 1 เครื่อง — แล้วจะบันทึกบัญชียังไง? ค่าเสื่อมราคาต้องคิดกี่ปี? ลงค่าใช้จ่ายได้เต็มหรือไม่? คำตอบทั้งหมดอยู่ใน ทะเบียนสินทรัพย์
ทะเบียนสินทรัพย์คืออะไร?
ทะเบียนสินทรัพย์ถาวร (Fixed Asset Register) คือเอกสารหรือระบบที่บันทึกข้อมูลสินทรัพย์ถาวรทุกชิ้นของกิจการ ประกอบด้วย:
ทะเบียนสินทรัพย์คือ "ฐานข้อมูล" ที่ทำให้นักบัญชีคำนวณค่าเสื่อมราคาได้ถูกต้องทุกงวด
ทำไมทุก SME ต้องมีทะเบียนสินทรัพย์?
1. เหตุผลทางบัญชี (TFRS for NPAEs)
ตาม TFRS for NPAEs บทที่ 10 (ที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์) กิจการต้อง:
ทะเบียนสินทรัพย์คือหลักฐานสนับสนุนตัวเลขทั้งหมดนี้
2. เหตุผลทางภาษี
กรมสรรพากรใช้ทะเบียนสินทรัพย์ตรวจสอบว่า:
3. เหตุผลด้านการจัดการ
อายุการใช้งานขั้นต่ำตาม พรฎ.145 (ภาษี)
สำหรับภาษีนิติบุคคล กฎหมายกำหนดอายุการใช้งานขั้นต่ำเพื่อคำนวณค่าเสื่อมราคา ตามพระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 145) พ.ศ.2527 และที่แก้ไขเพิ่มเติม:
| ประเภทสินทรัพย์ | อัตราค่าเสื่อมสูงสุด | อายุการใช้งานขั้นต่ำ |
|--------------|----------------|-----------------|
| อาคารถาวร | 5%/ปี | 20 ปี |
| อาคารชั่วคราว | 100%/ปี | 1 ปี |
| ต้นทุนการได้มาซึ่งสิทธิการเช่า | ตามอายุสัญญา | ตามอายุสัญญา |
| เครื่องจักร/อุปกรณ์ | 20%/ปี | 5 ปี |
| รถยนต์ | 20%/ปี | 5 ปี |
| คอมพิวเตอร์และอุปกรณ์ | 33.33%/ปี | 3 ปี |
| เฟอร์นิเจอร์ อุปกรณ์สำนักงาน | 20%/ปี | 5 ปี |
สำคัญ: อัตราข้างต้นคือ "ขั้นสูงสุด" ที่หักได้ทางภาษี กิจการจะเลือกหักน้อยกว่านี้ก็ได้ แต่ห้ามหักมากกว่า
อายุการใช้งานทางบัญชี vs ทางภาษี
นี่คือจุดที่ SME หลายรายสับสน:
ผลคือค่าเสื่อมราคาทางบัญชีกับทางภาษีอาจไม่เท่ากัน ต้องทำ "ภาษีเงินได้รอตัดบัญชี (Deferred Tax)" ตาม TFRS for NPAEs บทที่ 22
ตัวอย่าง: คอมพิวเตอร์ ฿60,000
| | ทางบัญชี | ทางภาษี |
|--|---------|--------|
| ราคาทุน | ฿60,000 | ฿60,000 |
| อายุการใช้งาน | 3 ปี | 3 ปี (33.33%/ปี) |
| ค่าเสื่อมราคา/ปี | ฿20,000 | ฿20,000 |
| ผลต่าง | ไม่ต่าง | |
ตัวอย่าง: เครื่องจักร ฿500,000 (อายุบัญชี 8 ปี)
| | ทางบัญชี | ทางภาษี |
|--|---------|--------|
| อายุการใช้งาน | 8 ปี | 5 ปี (20%/ปี) |
| ค่าเสื่อมราคา/ปี | ฿62,500 | ฿100,000 |
| ผลต่าง (ปีที่ 1-5) | ฿37,500/ปี | |
ข้อจำกัดพิเศษ: รถยนต์นั่ง พรฎ.315
สำหรับ รถยนต์นั่งและรถยนต์โดยสารไม่เกิน 10 ที่นั่ง กำหนดราคาทุนสูงสุดที่จะหักค่าเสื่อมได้ตาม พระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 315) พ.ศ.2540:
ราคาทุนรถยนต์นั่ง/รถยนต์โดยสารไม่เกิน 10 ที่นั่ง หักค่าเสื่อมได้สูงสุด ฿1,000,000 ต่อคัน
ตัวอย่าง: ซื้อรถ ฿2,500,000:
ข้อสังเกต: ข้อจำกัดนี้ใช้กับรถยนต์นั่งและรถยนต์โดยสารไม่เกิน 10 ที่นั่ง ไม่ใช้กับรถกระบะ (pickup) รถตู้เชิงพาณิชย์ หรือรถที่ใช้เพื่อการขนส่งโดยตรง
สิ่งที่ต้องบันทึกในทะเบียนสินทรัพย์
ทะเบียนสินทรัพย์ที่ดีควรมีฟิลด์เหล่านี้:
ลองใช้ทะเบียนสินทรัพย์ออนไลน์ฟรี
WACC Service พัฒนาเครื่องมือ Fixed Asset Register ออนไลน์สำหรับ SME — สร้างทะเบียนสินทรัพย์หลายรายการ คำนวณค่าเสื่อมรายตัว เปรียบเทียบบัญชี vs ภาษี และดาวน์โหลด CSV ได้ทันที
ดาวน์โหลดทะเบียนสินทรัพย์ฟรี →
ต้องการให้ WACC ช่วยวางระบบสินทรัพย์ถาวรให้ถูกต้องตาม TFRS? นัดปรึกษาฟรี →
บทความโดยทีม WACC Service Limited อ้างอิง TFRS for NPAEs บทที่ 10 (ที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์), พระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 145) พ.ศ.2527 และพระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 315) พ.ศ.2540 ข้อมูล ณ 13-04-2569
Related Articles
กระทบยอดเงินฝากธนาคาร — ทำไมสำคัญ ทำยังไงให้ถูก?
กระทบยอดธนาคารคืออะไร ทำไมต้องทำทุกเดือน รายการ 5 ประเภทที่มักต่างกัน วิธีทำทีละขั้น พร้อมตัวอย่างงบกระทบยอด — โดยทีม WACC Service
ผังบัญชี (Chart of Accounts) — ควรเลือกยังไงสำหรับธุรกิจคุณ?
ผังบัญชี (COA) คืออะไร โครงสร้างมาตรฐาน 1-5 หลัก ความแตกต่างระหว่างธุรกิจค้าขาย บริการ และผลิต พร้อม tips เลือก COA ให้เหมาะกับธุรกิจของคุณ
ปิดงบประจำปี — Checklist 20 ข้อสำหรับเจ้าของธุรกิจ
Checklist 20 ข้อที่เจ้าของธุรกิจต้องรู้ก่อนปิดงบประจำปี — ตั้งแต่กระทบยอดธนาคาร นับสต๊อก ตั้งค่าเสื่อม ไปจนถึงเอกสารที่ต้องเตรียมส่งผู้สอบบัญชี